https://innews.media/uploads/news/2023-03/_innews_d6c757e8a6e1e3c697fd0c86a_o.jpg
Novruz xalqımızın qədim tarixi mədəniyyətini özündə əks etdirən, əsrlərdən əsrlərə, min illəri adlayan adət-ənənələrimizin aynasıdır. Bu aynada biz nələri görmürük ki?.. Bu aynaya hər baxdıqda çoxşaxəli Novruz adətlərinin hər birində tədqiq olunmağa ehtiyacı olan nə qədər çalarlar olduğunu duyuruq, izləyirik. Onların hər birində xalqımızın milli-mənəvi dəyərləri danışır, söhbət açır bizə kimliyimizdən. Danışır, söyləyir hər bir yadelliyə ki, bizim xalqımız neçə bir tarixi keçmişin davamçısı, qoruyucusu, yaşadıcısıdır. Bu Azərbaycan xalqıdır! Humanist, tolerant, multikultural dəyərlərin qoruyucusu. Bəli, insanlıq da, bəşər də məhz bu gözəlliklər qorunarsa, yaşayacaq, yeni nəsillərə möhkəm bünövrəli, hümanizm niyyətli gələcək nəsib edəcəkdir. Novruz “yeni gün” deməkdir. Açılan səhər, bahar təravəti, insanların xoş arzularla həyata davamıdır. Burada əsas niyyət humanizmdir. Özündən əvvəl yaşayanları unutmamaq, əhatəndə olan insanlara xoş, saf münasibət göstərmək, paylaşmaq, bölüşmək, əyləncəli oyunlarla bacarıqlarını göstərə bilmək, hikmətlərə, zərb-məsəl, kəlamlarla söykənərək yoluna davam etmək, seçmək, torpağa sevgi, təbiətə qayğı, uşaqları sevindirmək, ahıl insanlara diqqət ayırmaq, onların qayğısına qalmaq, ehtiyacları ilə maraqlanmaq... Bir sözlə həyatda gözəl olanlara rəğbət aşılayan bu gözəl bayram bütün türkdillidövlətlər tərəfindən qeyd edilir. Eyni zamanda Balkanlarda, Qara dəniz hövzəsi ölkələrində, Qafqazda, Orta Asiyada və Yaxın Şərqdə - İraqda, Türkiyədə, Türkmənistanda, Tacikistanda, Özbəkistanda, Pakistanda, Qazaxıstanda, Qırğızıstanda qeyd edilməkdədir. Amma, deyərdim ki, bu ölkələr sırasında ən geniş formada Azərbaycanda qeyd edilir. Novruz xalqımızın milli bayramıdır. Uzun illər onun qeyd edilməsi müəyyən təzyiqlərə məruz qalsa da, Azərbaycan yenidən dövlət müstəqilliyini bərpa etdikdən sonra bu bayram Ulu Öndər Heydər Əliyevin təşəbbüsü, bilavasitə diqqət və qayğısı ilə yenidən dövlət səviyyəsində qeyd edilməyə başladı. Əlbəttə ki, Ulu Öndər xalqımzın tarixini, mədəniyyətini dərin bilirdi, sevə-sevə təbliğ edir, daim qeyd edirdi ki, “Xalq gərək öz kökünü xatırlasın”. Davamlı həyata keçirilən, eyni zamanda uğurla nəticələnən Ulu Öndər Heydər Əliyev ideyaları Novruz bayramının milli adət-ənənələrimizin təcəssümü olaraq qorunmasında da mühüm rol oynamışdır. Böyük siyası xadim “Ən çox sevdiyim bayram Novruz bayramıdır” ifadəsi ilə bir daha xalqına bağlılığını qeyd etmişdir. Məhz bu bağlılığın qorunmasını vəsiyyət etmişdir. O, torpaqlarımızın mütləq işğaldan azad ediləcəyini böyük inamla bildirmiş, qeyd etmişdir ki, “Gün o gün olacaq ki, Novruz bayramını bir dəfə Şuşada, o biri il Laçında, o biri il Kəlbəcərdə, Ağdamda, Füzulidə, Cəbrayılda, Zəngilanda, Qubadlıda keçirəcəyik. Əminəm ki, belə də olacaqdır. Mən buna inanıram və bu inamla yaşayıram, bu inamla işləyirəm və bu inamla da Azərbaycan xalqına rəhbərlik edirəm”. Bəli, bu gün işğaldan azad edilmiş vətən torpaqlarında Novruz bayramı qeyd edilir, təbiət doğma nəfəslərə qovuşduğu üçün daha gözəl, təmiz görünür. Bu ellərə ayaq açan hər bir azərbaycanlı torpaqlarımızın azadlığı yolunda candan keçən şəhidlərimizin əziz xatirəsini ehtiramla yad edir. Novruz bayramının davamlı qeyd edilməsi, yaşadılması yolunda Müzəffər Prezidentimiz İlham Əliyevin və Birinci Vitse-prezident Mehriban xanım Əliyevanın xidmətləri böyük olmuşdur. Ata vəsiyyətini şərəflə yerini yetirən Ali Baş Komandan cənab İham Əliyev bu gün torpalarımızda yeni quruculuq işlərinin aparılması istiqamətində, minalardan təmizlənməsi, yeni yaşayış binalarının, əsas yolların, digər vacib obyektlərin bərpası istiqamətində yeni layihələrin reallaşdırılmasına çalışır. Bu istiqamətdə böyk layihələr icra edilir. Mehriban xanım Əliyevanın rəhbərliyi ilə Heydər Əliyev Fondunun mədəniyyətlə, incəsənətlə bağlı layihələri Azərbaycanın mənəvi, tarixi, mədəni irsinin qorunması işində əvəzolunmaz rol oynamışdır. Milli sərvətimiz olan muğam sənətinin yenidən inkişafı və beynəlxalq arenaya çıxarılması məhz Mehriban xanım Əliyevanın təşəbbüsü nəticəsində mümkün olmuşdur. Mehriban xanım Əliyeva Azərbaycanın maddi və qeyri-maddi irsinin, Qarabağ mədəniyyətinin, Azərbaycan xalqının yaratmış olduğu ənənə və dəyərlərin dünyada tanıdılması üçün müxtəlif təqdimatlar, sərgilər, tədbirlər keçirmişdir. Azərbaycan xalqının yaratmış olduğu mədəni abidələr dünya irs siyahılarına daxil edilərək qorunma altına alınmışdır. Bütün bunlarla yanaşı, Azərbaycan muğamı, xalçası, aşıq musiqisi, tar ifası, kəlağayı sənəti, Lahıc misgərlik sənəti UNESCO-nun Qeyri-Maddi Mədəni İrs üzrə Reprezentativ siyahısına, Çövkən-Qarabağ atüstü oyun ənənəsi isə qurumun təcili qorunmağa ehtiyacı olan Qeyri-Maddi Mədəni İrs siyahısına daxil edilmişdir. Eyni zamanda Qız Qalası, İçərişəhər, Şirvanşahlar sarayı və Qobustan Dövlət Tarix və Bədii Qoruğu da YUNESKO -nun Ümumdünya İrs siyahısına salınmışdır. Bu istiqamətdə davamlı aparılan işlər Novruz bayramı üçün də əhəmiyyətli olmuşdur. Belə ki, Azərbaycanın Birinci Vitse-prezidenti Mehriban xanım Əliyevanın böyük səyi nəticəsində Novruz bayramı YUNESKO tərəfindən Qeyri-Maddi Mədəni İrs üzrə Reprezentativ siyahısına daxil edilib. 28 sentyabr - 2 oktyabr 2009-cu ildə Birləşmiş Ərəb Əmirliklərinin Abu-Dabi şəhərində keçirilmiş YUNESKO-nun Qeyri-Maddi Mədəni İrs üzrə Hökümətlərarası Komitəsinin 4-cü Sessiyası çərçivəsində qəbul edilmiş qərara əsasən, YUNESKO-nun Qeyri-Maddi Mədəni İrsin Reprezentativ siyahısına salınıb. 23 fevral 2010-cu ildən isə BMT Baş Assambleyasının 64-cü sessiyasının iclasında martın 21-i “Beynəlxalq Novruz Günü” elan edilmişdir. Novruz bayramı xalqımızın əziz bayramıdır. Bütün gözəllikləri ilə Novruz xalq bayramıdır, birlik, paklıq, müqəddəs dəyərlərə sayğı və hörmətin təcəssümüdür. Bu bayram münasibətilə bütün xalqımızı təbrik edir, hər birinizin ocağına ruzi-bərəkət, aydın səma, firavanlıq arzu edirik.
Bədirə Niftaliyeva,
Neftçala rayon ziyalısı, yazıçı-publisist
Ən son xəbərləri səhifəmizdən də izləyin
